“Tôi muốn đón con đang ở quê nhà sang sống tại Nhật!”
“Tôi đang đi làm ở Nhật, cần thu nhập bao nhiêu mới bảo lãnh được con?”
“Con đã 18 tuổi, có thể xin visa phụ thuộc gia đình nữa không?”
Đây là những câu hỏi chúng tôi thường nhận từ các gia đình người nước ngoài đang sinh sống tại Nhật.
Nếu một người nước ngoài làm việc tại Nhật muốn đưa con đang ở nước ngoài sang đoàn tụ, một trong những tư cách lưu trú phổ biến nhất là “家族滞在” (Dependent – lưu trú theo gia đình). Bài viết giải thích các điều kiện, hồ sơ, thủ tục và những điểm cần chú ý.
- “家族滞在” là gì?
- Tư cách lưu trú nào của cha mẹ được bảo lãnh con theo “家族滞在”?
- Ba điều kiện quan trọng khi đưa con sang Nhật
- Cần thu nhập bao nhiêu mỗi năm?
- Có giới hạn tuổi không? Con từ 18 tuổi trở lên có thể sang Nhật?
- Con đang ở cùng ông bà tại nước ngoài có thể bảo lãnh không?
- Hồ sơ cần thiết để đưa con sang Nhật
- Các bước bảo lãnh con sang Nhật
- Những điều cần lưu ý
- Câu hỏi thường gặp
- Q1. Có giới hạn số con có thể bảo lãnh không?
- Q2. Vừa đến Nhật có thể đón con không?
- Q3. Con trên 18 tuổi có thể xin “家族滞在” không?
- Q4. Du học sinh trường tiếng Nhật có thể bảo lãnh con không?
- Q5. Nếu cha/mẹ là thường trú nhân thì sao?
- Q6. Lệ phí xin COE là bao nhiêu?
- Q7. Nếu con sinh tại Nhật thì áp dụng thủ tục này không?
- Kết luận: Cần chuẩn bị sớm để đón con sang Nhật
- 044-379-8319
“家族滞在” là gì?
Đây là tư cách để vợ/chồng và con được người nước ngoài đang làm việc hoặc học tập ở Nhật theo một số tư cách nhất định chu cấp và sống cùng tại Nhật. Ví dụ: bố là kỹ sư IT đón con từ Trung Quốc; mẹ điều hành nhà hàng ở Nhật đón con từ nước ngoài; hoặc du học sinh cao học đón con nếu đáp ứng điều kiện. Cha mẹ của người bảo trợ, anh chị em hay ông bà thông thường không phải đối tượng của “家族滞在”.
Tư cách lưu trú nào của cha mẹ được bảo lãnh con theo “家族滞在”?
| Tư cách lưu trú của cha hoặc mẹ | Khả năng bảo lãnh con |
|---|---|
| 技術・人文知識・国際業務 (Kỹ thuật/Tri thức nhân văn/Nghiệp vụ quốc tế) | Có |
| 経営・管理 (Kinh doanh/Quản lý) | Có |
| 高度専門職 (Chuyên gia trình độ cao) | Có |
| 企業内転勤 (Chuyển công tác nội bộ) | Có |
| 技能 (Lao động có kỹ năng) | Có |
| 介護 (Điều dưỡng) | Có |
| 教授・研究・教育 (Giáo sư/Nghiên cứu/Giảng dạy) | Có |
| 特定技能2号 (Kỹ năng đặc định loại 2) | Có |
| 特定技能1号 (Kỹ năng đặc định loại 1) | Không thuộc diện thông thường |
| 技能実習 (Thực tập sinh kỹ năng) | Không |
| 留学 (Du học) | Có thể trong một số trường hợp |
| 永住者 (Thường trú nhân) | Xem xét tư cách khác như “定住者” |
| 定住者 (Định trú dài hạn) | Xem xét tư cách khác |
Nếu cha mẹ có “特定技能1号”
Theo nguyên tắc, người có “特定技能1号” không thể bảo lãnh con mới từ nước ngoài sang theo “家族滞在”; người có “特定技能2号” có thể bảo lãnh vợ/chồng, con phụ thuộc. Nếu gia đình đã sống cùng ở Nhật từ trước hoặc có hoàn cảnh đặc biệt, có trường hợp xem xét “特定活動”, nhưng không nên nhầm với thủ tục bảo lãnh mới thông thường.
Nếu cha mẹ là “永住者” hoặc “定住者”
Người bảo trợ có những tư cách này không bảo lãnh con theo “家族滞在”; cần xem xét “定住者” hoặc tư cách khác tùy nơi sinh, tuổi, quan hệ ruột thịt và tình trạng nuôi dưỡng. Con không tự động có thường trú chỉ vì bố hoặc mẹ là thường trú nhân.
Ba điều kiện quan trọng khi đưa con sang Nhật
Điều kiện 1: Chứng minh quan hệ cha mẹ – con hợp pháp
Phải chứng minh quan hệ pháp lý bằng giấy khai sinh và các giấy tờ chính thức. Với hồ sơ từ Trung Quốc có thể cần giấy công chứng quan hệ thân nhân. Nếu cha/mẹ tái hôn và muốn đón con riêng, cần kiểm tra con có quan hệ cha con/mẹ con hợp pháp với người bảo trợ dự kiến hay không. Việc kết hôn với cha dượng hoặc mẹ kế không tự động tạo ra quan hệ cha mẹ – con theo pháp luật.
Điều kiện 2: Con thực sự được cha/mẹ chu cấp
Cần cho thấy cha/mẹ hiện chịu chi phí sinh hoạt, học tập và sẽ tiếp tục chu cấp khi con đến Nhật. Sao kê chuyển tiền định kỳ có thể là bằng chứng tốt. Nếu con đã đi làm và tự lập về tài chính, phải xem xét thận trọng; có thể tư cách “留学” hoặc tư cách lao động phù hợp hơn.
Điều kiện 3: Cha/mẹ đủ khả năng tài chính nuôi con tại Nhật
Cơ quan xuất nhập cảnh xem xét liệu thu nhập của người bảo trợ có đủ để cả gia đình sống ổn định. Chi phí nuôi một con khác với bảo lãnh vợ/chồng và ba con. Cần xem thu nhập, số người phụ thuộc, tiền nhà, chi phí sinh hoạt và kế hoạch học tập.
Cần thu nhập bao nhiêu mỗi năm?
“Tôi có thu nhập 3 triệu yên/năm, đã đủ chưa?” “Lương 200.000 yên/tháng có bảo lãnh con được không?”
Không có mức thu nhập tối thiểu chung cho toàn Nhật Bản được công bố cho tất cả hồ sơ “家族滞在”. Thu nhập trên 3 triệu yên không bảo đảm đỗ, và dưới 2,5 triệu yên không tự động bị từ chối.
Các yếu tố được xem xét gồm thu nhập/tháng và năm, số người được chu cấp, tiền thuê nhà (có nhà riêng có thể giảm chi phí), số dư tiết kiệm, tính ổn định của công việc, học phí, kế hoạch sống tại Nhật.
Nếu mới đi làm chưa có giấy chứng nhận thuế cư trú, có thể bổ sung hợp đồng lao động, phiếu lương, xác nhận số dư tài khoản. Tiết kiệm có thể giúp chứng minh năng lực chu cấp, nhưng số dư tạm thời tăng cao không có nghĩa được chấp thuận chắc chắn.
Có giới hạn tuổi không? Con từ 18 tuổi trở lên có thể sang Nhật?
Theo phần Hỏi đáp chính thức của Cơ quan Quản lý Xuất nhập cảnh và Lưu trú, nếu thực sự được bảo trợ về tài chính, “家族滞在” không có giới hạn tuổi thống nhất. Tuy nhiên, trẻ càng lớn, cơ quan xét duyệt càng có thể xem xét kỹ lý do phải sống phụ thuộc vào cha/mẹ.
Trường hợp A: Con 15 tuổi. Đang học THCS, sang Nhật sống cùng bố mẹ và học lên THPT. Dễ giải thích mục đích sinh sống và phụ thuộc hơn.
Trường hợp B: Con 19 tuổi đang học đại học. Tuổi tác không tự động loại trừ, nhưng cần giải thích kế hoạch học, nơi ở và quan hệ chu cấp. Nếu mục đích chính là học tại Nhật, tư cách “留学” thường phù hợp hơn.
Trường hợp C: Con 25 tuổi đã đi làm. Đã có thu nhập riêng và tự lập thì rất khó chứng minh đáp ứng tiêu chí phụ thuộc. Nên xem xét tư cách du học hoặc làm việc độc lập.
Con đang ở cùng ông bà tại nước ngoài có thể bảo lãnh không?
Ví dụ, bố mẹ làm việc tại Nhật nhưng con sống cùng ông bà tại Trung Quốc nhiều năm. Giờ gia đình muốn đoàn tụ tại Nhật. Vẫn có thể nộp đơn “家族滞在” nếu đủ điều kiện. Tuy nhiên, nên giải thích vì sao sống xa nhau, ai nuôi và chi trả học phí, tại sao đón con vào lúc này, con sẽ ở với ai và học ở đâu. Có thể bổ sung thư giải trình và lịch sử chuyển tiền.
Hồ sơ cần thiết để đưa con sang Nhật
Thông thường cần xin Giấy chứng nhận tư cách lưu trú – Certificate of Eligibility (COE, 在留資格認定証明書).
1. Hồ sơ cơ bản
| Giấy tờ | Giải thích |
|---|---|
| Đơn xin cấp COE | Mẫu của Cơ quan Xuất nhập cảnh |
| Ảnh của con | Thông thường 4 × 3 cm, chụp trong 6 tháng trước khi nộp |
| Phong bì hồi đáp | Nếu cần theo hình thức nộp và nhận COE |
| Giấy chứng minh quan hệ cha mẹ – con | Giấy khai sinh, giấy tờ hộ tịch tương đương |
| Bản sao thẻ cư trú hoặc hộ chiếu của người bảo trợ | Xác nhận tư cách và nhân thân |
Kiểm tra ngoại lệ về ảnh theo độ tuổi và hướng dẫn hiện hành.
2. Nếu cha/mẹ là nhân viên công ty
Thông thường có giấy chứng nhận làm việc, giấy chứng nhận thuế cư trú (課税証明書) và chứng nhận đã nộp thuế (納税証明書). Nếu một giấy xác nhận cả thu nhập và tình trạng nộp thuế có thể được chấp nhận, đôi khi không cần cả hai. Khi cần bổ sung: hợp đồng lao động, phiếu lương gần đây, chứng nhận số dư, giải trình chi phí sinh hoạt. Giấy chứng nhận thuế của năm tương ứng thường xin tại chính quyền nơi đăng ký cư trú vào ngày 1 tháng 1 của năm đó.
3. Nếu cha/mẹ là du học sinh
Có thể cần giấy đang theo học, số dư ngân hàng, xác nhận học bổng (số tiền, thời gian cấp), hoặc tài liệu chứng minh nguồn tài chính khác. Vì làm thêm thường khó đủ nuôi cả gia đình, có thể cần giải thích khoản hỗ trợ từ người thân và nguồn hình thành tiết kiệm.
4. Tài liệu bổ sung tùy hoàn cảnh
Lịch sử chuyển tiền cho con, giấy tờ chỗ ở tại Nhật, thư giải trình lý do đón con. Không phải hồ sơ nào cũng bắt buộc đủ các giấy này. Tài liệu bằng tiếng nước ngoài phải có bản dịch tiếng Nhật; giấy tờ phát hành tại Nhật thông thường nên được cấp trong vòng 3 tháng.
Các bước bảo lãnh con sang Nhật
BƯỚC 1: Chuẩn bị giấy tờ
Cha/mẹ tại Nhật chuẩn bị giấy xác nhận việc làm, chứng nhận thuế; con ở nước ngoài xin giấy khai sinh và bản dịch tiếng Nhật nếu cần.
BƯỚC 2: Nộp đơn xin COE
Cha/mẹ hoặc người đại diện đủ điều kiện nộp hồ sơ tới Cục/Chi cục Quản lý Xuất nhập cảnh có thẩm quyền; cũng có thể ủy thác cho hành chính thư sĩ được phép đại diện nộp đơn.
BƯỚC 3: Nhận COE
Nếu đáp ứng yêu cầu, COE được cấp sau khi xét duyệt. Có thể chọn nhận điện tử qua email. COE thông thường có hiệu lực 3 tháng kể từ ngày cấp, và nên nhập cảnh trong thời hạn đó.
BƯỚC 4: Xin visa tại Đại sứ quán/Lãnh sự quán Nhật ở nước ngoài
Thủ tục và hồ sơ khác nhau tùy quốc gia/khu vực. Việc cấp visa thường có thể mất khoảng một đến hai tuần, nhưng không bảo đảm trong mọi hồ sơ.
BƯỚC 5: Con nhập cảnh Nhật
Thẻ cư trú có thể được cấp tại sân bay được chỉ định hoặc sau đó. Sau khi xác định địa chỉ cư trú tại Nhật, người cư trú trung/dài hạn thông thường phải khai báo địa chỉ tại chính quyền địa phương trong vòng 14 ngày.
Những điều cần lưu ý
1. Đến Nhật diện du lịch rồi đổi sang “家族滞在” thường khó
Chuyển từ “短期滞在” (lưu trú ngắn hạn) sang tư cách trung/dài hạn về nguyên tắc chỉ được chấp nhận khi có hoàn cảnh đặc biệt không thể tránh khỏi.
2. Đón con khi đã lớn
Con từ 18 tuổi trở lên cần giải thích rõ mục đích ở Nhật và sự cần thiết của chu cấp; nếu định đi làm ngay có thể phải xin tư cách khác.
3. Cha mẹ đã ly hôn
Vẫn có thể xem xét nếu có quan hệ cha mẹ – con hợp pháp và đáp ứng điều kiện; cần kiểm tra quyền nuôi con, sự đồng ý xuất cảnh của phụ huynh còn lại và pháp luật nước sở tại.
4. Con muốn đi làm ở Nhật
“家族滞在” về nguyên tắc không cho phép lao động; có giấy “資格外活動許可” thì có thể làm thêm trong phạm vi cho phép, thường tối đa 28 giờ/tuần. Muốn làm toàn thời gian sau tốt nghiệp cần xem xét “技術・人文知識・国際業務”, “定住者”, “特定活動” hoặc tư cách phù hợp.
Câu hỏi thường gặp
Q1. Có giới hạn số con có thể bảo lãnh không?
Không có con số giới hạn áp dụng chung, nhưng số người phụ thuộc càng nhiều, năng lực tài chính càng phải chứng minh rõ.
Q2. Vừa đến Nhật có thể đón con không?
Có thể xin, nhưng nếu chưa có chứng nhận thuế, cần tài liệu thay thế như hợp đồng lao động, phiếu lương.
Q3. Con trên 18 tuổi có thể xin “家族滞在” không?
Có thể xem xét; không có giới hạn tuổi chung, nhưng việc phụ thuộc thực tế là trọng tâm.
Q4. Du học sinh trường tiếng Nhật có thể bảo lãnh con không?
Sinh viên đại học/cao học có thể thuộc diện phù hợp; người chỉ theo học trường tiếng Nhật thường rất khó.
Q5. Nếu cha/mẹ là thường trú nhân thì sao?
Không dùng “家族滞在” với tư cách người bảo trợ là “永住者”; cân nhắc “定住者” hoặc diện khác.
Q6. Lệ phí xin COE là bao nhiêu?
Không có lệ phí nộp cho Cơ quan Xuất nhập cảnh khi xin cấp COE, nhưng có thể có phí xin visa tại nước ngoài, dịch thuật và phí chuyên môn.
Q7. Nếu con sinh tại Nhật thì áp dụng thủ tục này không?
Không. Trẻ nước ngoài sinh tại Nhật và ở lại quá 60 ngày thường phải xin “在留資格取得許可申請” trong vòng 30 ngày từ khi sinh, không phải xin COE từ nước ngoài.
Kết luận: Cần chuẩn bị sớm để đón con sang Nhật
Ba yếu tố trọng tâm: (1) cha/mẹ có tư cách đủ điều kiện bảo trợ; (2) con thực sự được chu cấp; (3) gia đình có đủ khả năng tài chính sinh sống tại Nhật. Việc nộp đủ giấy tờ không thay thế cho giải thích rõ quan hệ gia đình và sinh hoạt thực tế.
Hãy trao đổi với chuyên gia về việc đón con đến Nhật
TORIKANI International Administrative Scrivener Corporation (とりかに国際行政書士法人) tư vấn hồ sơ “家族滞在”, “定住者” và các trường hợp trẻ em nước ngoài. Xin liên hệ nếu chưa rõ mức thu nhập, hồ sơ con riêng hoặc phương án bảo lãnh.
Tài liệu tham khảo

Nếu bạn gặp bất kỳ khó khăn nào, đừng ngần ngại liên hệ với chúng tôi nhé!



